Bulut depolamada silinen dosyaları kaybolmadan geri getirin

Bulut depolamada silinen dosyalar nadiren hemen yok olur. Çoğu hizmet onları önce bir çöp kutusu ya da geri dönüşüm kutusu klasörüne taşır ve kalıcı olarak kaldırmadan önce sınırlı bir süre orada tutar. Bu sürenin ne kadar olduğu hizmete, pakete ve hesabın kişisel mi yoksa iş hesabı mı olduğuna bağlıdır; bu yüzden ilk kural basittir: vakit kaybetmeden harekete geçin.

Ararken çöp kutusunu boşaltmayın. Dosyalar bilgisayarlarınızdan birindeki bir eşitleme sorunu ya da kötü amaçlı yazılım yüzünden kaybolduysa, hasarın buluttaki kopyaya ve hesaba bağlı diğer tüm cihazlara yayılmaya devam etmemesi için cihazlarınızda eşitlemeyi duraklatın.

Ardından dosyanın nerede durduğunu belirleyin. Kendi klasörlerinizdeki bir dosya, başka birinin paylaşılan klasöründeki bir dosya, iş hesabındaki bir dosya ve masaüstünüzde eşitlenen bir klasörden silinmiş bir dosya farklı yerlere gider; onu kimin geri yükleyebileceğini de bu belirler.

Google Drive'da silinen dosyalar, yan menüden açabileceğiniz Çöp kutusu'na gider. Liste uzunsa arama ya da filtreleri kullanarak dosyayı bulun ve Geri yükle'yi seçin. Dosya asıl klasörüne, o klasör artık yoksa Drive'ınızın en üst düzeyine döner. Çöp kutusundaki öğeler belirli bir süre sonra otomatik olarak kaldırılır; bunları daha önce elle de silebilirsiniz.

Dosya hâlâ duruyor ama içeriği silinmiş ya da üzerine yazılmışsa bunun yerine sürüm geçmişini kullanın. Google Dokümanlar, E-Tablolar ve Slaytlar, Dosya menüsünde ayrıntılı bir geçmiş tutar; oradan önceki bir sürümü önizleyip geri yükleyebilirsiniz. Diğer yüklenen dosyalar için Drive, bir sürümü kalıcı olarak saklanacak şekilde işaretlemediğiniz sürece önceki sürümleri sınırlı bir süre tutar.

Paylaşılan dosyalar sahibini izler. Bir dosyanın sahibi başka biriyse ve onu silerse dosya sizin değil onun çöp kutusuna gider; dolayısıyla onu geri yükleyebilecek kişi dosyanın sahibidir. Ortak drive'larda yeterli erişimi olan üyeler öğeleri o drive'ın kendi çöp kutusundan geri yükleyebilir; iş ya da okul hesaplarında ise bir yönetici, çöp kutusundan yakın zamanda kaldırılmış dosyaları kurtarabilir.

OneDrive silinen öğeleri web üzerinden açabileceğiniz bir geri dönüşüm kutusunda tutar. Dosyaları ya da klasörleri seçin ve eski yerlerine koymak için Geri yükle'yi seçin. Bilgisayarınızdaki eşitlenen bir OneDrive klasöründen silinen dosyalar da buraya düşer; bilgisayarınızın kendi geri dönüşüm kutusunda da bir kopya görünebilir. Kişisel hesaplar silinen öğeleri sınırlı bir süre tutar ve çok dolu bir kutu daha erken boşaltılabilir.

Bir dosyanın içindeki değişiklikler için dosyanın menüsünden sürüm geçmişini açın ve önceki bir kopyayı geri yükleyin. Microsoft 365 aboneleri ayrıca tüm OneDrive'ı daha önceki bir zamana geri döndüren bir özellikten yararlanır; bu, toplu bir silme, hatalı bir eşitleme ya da birçok dosyayı birden şifreleyen bir fidye yazılımı bulaşmasının ardından en iyi araçtır.

İş ve okul OneDrive hesaplarında ikinci aşama bir geri dönüşüm kutusu daha vardır. İlk kutudan boşalttığınız öğeler bir süre daha orada kalır ve kuruluşun yöneticileri, yok olmuş gibi görünen dosyaları kurtarmaya çoğu zaman yardımcı olabilir.

Dropbox web sitesinde Silinen dosyalar görünümünü açın, gerekirse tarihe ya da klasöre göre filtreleyin, geri istediğiniz öğeleri seçin ve geri yükleyin. Silinen dosyaların ne kadar süre kurtarılabilir kalacağı paketinize bağlıdır; bu yüzden buna güvenmeden önce kontrol edin.

Dropbox ayrıca her dosya için web sitesindeki dosya menüsünden erişilebilen bir sürüm geçmişi tutar. Bazı paketler, bir klasörün tamamını ya da hesabın bütününü seçtiğiniz bir andaki hâline döndüren bir geri sarma (Rewind) özelliği içerir; bu da çok sayıda dosya birlikte değiştirildiğinde ya da silindiğinde işe yarar.

Paylaşılan klasörler ek dikkat ister. Paylaşılan bir klasörün içindeki bir dosyayı silmek onu tüm üyeler için kaldırır ve düzenleme yetkisi olan her üye onu silinen dosyalar görünümünden geri yükleyebilir. Öte yandan paylaşılan bir klasörü kendi hesabınızdan kaldırmak, onu diğerleri için silmez.

MEGA silinen öğeleri çöp kutusuna taşır; oradan onları asıl konumlarına geri yükleyebilir ya da başka bir yere taşıyabilirsiniz. Kutu, hesap türüne bağlı bir süre sonra otomatik olarak boşaltılır; isterseniz elle de boşaltabilirsiniz.

Dosya sürümleme açıksa MEGA, aynı klasöre aynı adla bir dosya yüklediğinizde önceki sürümleri saklar ve bunlardan birini geri yükleyebilirsiniz. Masaüstü eşitleme uygulamasını kullanıyorsanız hem çöp kutusunu hem de eşitleme konumunuzdaki yerel debris klasörünü kontrol edin; çünkü silinen eşitlenmiş öğeler bu iki yerden birine taşınabilir.

MEGA dosyaları uçtan uca şifreler; bu da şirketin onları sizin için okuyamayacağı ya da şifrelerini çözemeyeceği anlamına gelir. Hem şifrenizi hem de kurtarma anahtarınızı kaybederseniz dosyalarınızı kimse geri getiremez. Kurtarma anahtarını hesap ayarlarınızdan dışa aktarın ve cihazlarınızdan ayrı, güvenli bir yerde saklayın.

Çöp kutusu boşaltıldıktan ya da saklama süresi geçtikten sonra seçenekleriniz daralır, ama vazgeçmeden önce başka kopyalar arayın. Bilgisayarınızın kendi geri dönüşüm kutusunu ya da çöp kutusunu, e-posta eklerini, telefonunuzun fotoğraf galerisini, harici diskleri ve başka yerlerde tuttuğunuz yedekleri kontrol edin.

Başka bir cihaz hâlâ bir kopya barındırıyor olabilir. Silme işleminden bu yana kapalı ya da çevrim dışı kalmış bir dizüstü bilgisayarda dosya yerel olarak duruyor olabilir. Eşitleme uygulaması bağlanır bağlanmaz dosyayı silmesin diye, bilgisayarı açmadan önce internet bağlantısını kesin; ardından ihtiyacınız olanları ayrı bir konuma kopyalayın.

Sağlayıcılar, özellikle iş paketlerinde, yakın zamanda silinen öğeler konusunda bazen yardımcı olabilir; ama buna bel bağlamayın. Üçüncü taraf kurtarma araçlarına ve şifrenizi isteyen kişilere karşı çok dikkatli olun: sağlayıcının sunucularına özel bir erişimleri yoktur ve giriş bilgilerinizi vermek yeni bir risk yaratır.

Eşitlemenin yedekleme olmadığını unutmayın. Bir dosya bir cihazda silindiğinde ya da bozulduğunda, eşitleme bu değişikliği olduğu gibi her yere kopyalar. Yaygın bir yaklaşım 3-2-1 kuralıdır: önemli verilerin üç kopyasını, iki farklı türde depolama ortamında tutun ve bir kopyayı başka bir yerde saklayın; örneğin bir bulut hizmeti ve bir harici disk.

Hizmetinizin silinen dosyaları ve sürümleri ne kadar süre sakladığını bilin, çöp kutusunu boşaltmadan önce içine göz atın ve paylaşım konusunda dikkatli olun. Paylaşılan bir klasörde düzenleme yetkisi olan herkes içeriğini silebilir; bu yüzden düzenleme erişimini yalnızca ihtiyacı olanlara verin ve klasör üyelerini zaman zaman gözden geçirin.

Son olarak hesabın kendisini koruyun. Bulut depolamanıza giren bir saldırgan dosyaları silip çöp kutusunu boşaltabilir; bu yüzden güçlü ve benzersiz bir şifre kullanın, iki faktörlü doğrulamayı açın ve kurtarma seçeneklerinizi ya da MEGA'nın kurtarma anahtarını güncel tutun.